Todhchaí: Tionscnamh nua ag cur na Gaeilge i gcroílár gheilleagar na hÉireann

13 Bealtaine, 2026

nóiméad léite

Ag seoladh Todhchaí ag an Mol Digiteach, ó chlé go deas: Tomás Ó Síocháin, Príomhfheidhmeannach, Údarás na Gaeltachta, Mary Uí Choileáin, Comhairleoir teicneolaíochta / fiontraí, An tAire Dara Calleary TD, Aire Forbartha Tuaithe agus Pobail agus na Gaeltachta, agus An Comhairleoir Deirdre Heney, thar ceann Ard Mhéara Bhaile Átha Cliath agus ceithre údarás áitiúla Bhaile Átha Cliath

Todhchaí, ag tacú le 15 ghnólacht nuathionscanta gach bliain agus ag leathnú gheilleagar na Gaeilge ar fud na tíre.

Sheol an tAire Forbartha Tuaithe agus Pobail agus Gaeltachta, Dara Calleary TD, an tionscnamh Todhchaí go hoifigiúil ag an Mol Digiteach, Baile Átha Cliath 8. Ag feidhmiú ar fud na tíre, cinntíonn Todhchaí gur féidir le bunaitheoir gnó a thosú agus a scálú trí Ghaeilge, cibé an bhfuil siad lonnaithe in Inse Chór nó ar Inis Meáin, i mBaile Sceilg nó i mBaile Breac, i nGaoth Dobhair nó i mBaile Gháire.

Tá Todhchaí oscailte anois do chainteoirí Gaeilge ar fud na hÉireann, cláraigh do spéis i dtógáil tairisceana seirbhíse nó i soláthar seirbhísí trí Ghaeilge ag todhchai.ie

Is comhpháirtíocht í Todhchaí idir Údarás na Gaeltachta, an Mol Digiteach agus Gaeilge365 – tionscnamh de chuid ceithre údarás áitiúil Bhaile Átha Cliath. Tacaíonn an clár le cainteoirí Gaeilge na scileanna, an mhuinín agus na naisc a fhorbairt atá riachtanach chun gnólachtaí inmharthana a thógáil agus cur go díreach le todhchaí dhátheangach na hÉireann. Tá sé mar aidhm aige freisin tacú le cruthú ar a laghad 15 ghnólacht Gaeilge beo gach bliain.

Tá an móiminteam atá taobh thiar d’fhiontraíocht na Gaeilge le feiceáil ar an talamh cheana féin – tá an-deis anois ann cultúr gnólachtaí nuathionscanta a fhorbairt ina mbeidh bunaitheoirí ag tógáil gnólachtaí a fheidhmíonn trí Ghaeilge, agus na gnólachtaí sin in ann freastal ar chomhlachtaí poiblí, pobail agus margaí sa bhaile agus thar lear.

San áireamh sna ríomhthacaíochtaí beidh:

  • Cúrsaí ar líne, haiceatóin agus grodchúrsaí gnólachtaí nuathionscanta atá deartha chun cabhrú le daoine gnólachtaí a thógáil trí mheán na Gaeilge
  • Naisc dhíreacha idir fiontraithe Gaeilge agus comhpháirtithe san earnáil phoiblí agus san earnáil phríobháideach a bhfuil fíoréileamh margaidh acu

Dúirt an tAire Forbartha Tuaithe agus Pobail agus na Gaeltachta, Dara Calleary TD, ag an seoladh: “Is clár uaillmhianach é Todhchaí, atá ailínithe leis an bPlean Náisiúnta do Sheirbhísí Poiblí Gaeilge 2024-2030, agus léiríonn sé tiomantas seirbhís phoiblí dhátheangach a sholáthar agus tacú le gluaiseacht níos leithne i dtreo sochaí dhátheangach. Tá an fhiontraíocht i gcroílár an tionscnaimh, ag tiontú scileanna teanga na Gaeilge ina bhfiontair rathúla a neartaíonn geilleagar na hÉireann agus ag an am céanna ag tacú le seachadadh seirbhísí poiblí trí Ghaeilge.”

Dúirt Tomás Ó Síocháin, Príomhfheidhmeannach Údarás na Gaeltachta: “Is é Údarás na Gaeltachta inneall na forbartha eacnamaíche agus sóisialta, ag tacú le beagán faoi bhun deich míle post i gcomhlachtaí cliant ar fud phobail Ghaeltachta ó Dhún na nGall go Ciarraí chun marthanacht na Gaeilge a chinntiú. Is é Todhchaí an chéad chéim eile sa mhisean sin. Is é an t-ardán chun soláthraithe seirbhísí Gaeilge a thabhairt le chéile agus an t-éileamh méadaitheach atá ar sholáthraithe seirbhísí Gaeilge a fheabhsú. Agus é sin á dhéanamh, úsáidfear líonra náisiúnta gteic de níos mó ná 30 mol digiteach chun glúin nua fiontraithe a chruthú a fheiceann an Ghaeltacht, ní hamháin mar áit chultúir ach mar áit deise, áit ar féidir leo gnó a thógáil, teaghlach a thógáil agus a saol a chaitheamh trí mheán na Gaeilge.”

Dúirt Fiach Mac Conghail, Príomhfheidhmeannach an Mhoil Dhigitigh: “Is smaoineamh é seo a tháinig in am. Bhí deis agam leanúint ar aghaidh ag úsáid mo chuid Gaeilge i dtimpeallacht ghairmiúil agus mé ag tosú amach i mo shlí bheatha. Tá sé difriúil anois. Is gnáth-theanga oibre í an Ghaeilge do go leor daoine. Tá an struchtúr chun tacú leis na fiontraithe in easnamh orainn. Líonann Todhchaí an bhearna sin – baineann sé le cultúr fiontraíochta nua-aimseartha, sofaisticiúil a thógáil a oibríonn trí mheán na Gaeilge, mar a tharlaíonn sé.”

Bunaitheoirí ag baint úsáide as an nGaeilge chun gnó nua-aimseartha a thógáil

Is gairmí teicneolaíochta í Máire Uí Choileáin a bhfuil beagnach fiche bliain de thaithí aici i ndearbhú cáilíochta agus i mbainistíocht scaoileadh. Dhírigh a gairm bheatha ar obair foirne trasfheidhmeach agus ar phróisis láidre cumarsáide. Nuair a díoladh an chuideachta inar oibrigh sí in 2024, bhain sí úsáid as an aistriú chun deiseanna nua a iniúchadh agus chun athcheangal leis an nGaeilge tar éis di filleadh ar a pobal dúchais i nGaeltacht Mhúscraí.

Chuaigh sí isteach sa chlár Cibear-Nuálaíocht chun fiontar cibearshlándála a fhorbairt agus go luath bhí sí páirteach i dtionscadal le hÚdarás na Gaeltachta agus MTU chun oideachas cibearshlándála a bhunú i gCampas Íosagáin. Mar chainteoir líofa Gaeilge, ghlac sí ról comhairleora neamhspleách, ag nascadh teicneolaíochta, oideachais agus pobail mionteangacha. Tá sí dírithe anois ar ardán cibearshlándála a chruthú atá bunaithe ar thaighde laistigh den Ghaeltacht agus atá inoiriúnaithe do réigiúin mionteangacha eile ar nós na Breataine Bige, na hÍoslainne agus Tír na mBascach, ag comhcheangal saineolais theicniúil le tiomantas do chuimsiú teanga agus cultúrtha.